Klimaat niet aan wereldleiders overlaten

Geplaatst door redactie socialisme.nu, maandag 25 januari 2010, 18:45

De klimaatonderhandelingen in Kopenhagen afgelopen december waren een mislukking. Twee jaar lang werd ons beloofd dat de uitkomst een bindend, ambitieus akkoord zou zijn. In plaats daar van kwamen er twee pagina's tekst die 'ter kennis' werden aangenomen door de conferentie. Dit zogenaamde 'Kopenhagen Akkoord' bevatte geen enkele concrete doelstelling. Nu wordt wederom om afstel gevraagd. Het is het zoveelste bewijs dat we het klimaat niet aan onze regeringen kunnen overlaten.

Door Sjerp van Wouden

De VN en de wereldleiders verzekerden ons na afloop van Kopenhagen dat er in 2010 wél een klimaatakkoord zou komen. Wat vele activisten al verwachtten is nu uitgekomen: De baas van de VN klimaatconventie, Yvo de Boer, meldde eind vorige week dat er ook in 2010 geen bindende afspraken gemaakt zullen. December 2011 is de nieuwste 'einddatum'. De Boer, voormalig topambtenaar bij VROM, stelde afgelopen week dat in 2010 de richtlijnen uitgezet dienen te worden en een politieke overeenkomst gesloten kan worden. Dit kan dan in 2011 geformaliseerd worden in een bindend akkoord.

Dit is om twee redenen opmerkelijk. Ten eerste dat de klimaatonderhandelaars zich kennelijk rijk in tijd rekenen. Het IPCC (het VN-onderzoeksbureau naar klimaatverandering) benadrukte tijdens Kopenhagen dat uiterlijk 2015 de wereldwijde uitstoot van broeikasgassen dient te pieken. Tijdgebrek is juist een belangrijk aspect van het klimaatprobleem. Ten tweede is het niet de eerste keer dat om uitstel wordt gevraagd. In 2007, tijdens de vorige belangrijke klimaattop op Bali, spraken de onderhandelaars af dat er twee jaar intens onderhandeld zou worden. Er werd een ultieme poging ondernomen een akkoord te bereiken. Kopenhagen werd gesteld als 'harde einddatum', want, zeiden vele regeringsleiders, het is onze laatste kans een ramp af te wenden. Deze 'laatste kans' is niet gepakt.

Als uitgangspunt voor de nieuwe ronde is er een document genaamd 'het Kopenhagen Akkoord.' Dit akkoord is in achterkamers gesloten tussen de meest machtige landen, met name de VS en China. In het akkoord zijn geen reductiedoelstellingen genoemd. Wel werd besloten dat landen als China louter op vrijwillige basis 'acties' zullen doorvoeren; rijke landen mogen zelf hun doelstellingen bepalen. Een internationale overeenkomst dat rijke landen bindt aan doelstellingen en de uitvoering daarvan wordt in het akkoord uitgesloten. De grootste vervuilers hebben in het akkoord dus afgesproken praktisch niets te doen. De meeste landen stemden voor het akkoord omdat een akkoord beter zou zijn dan geen akkoord. Maar dankzij het verzet van enkele kleine ontwikkelingslanden en linkse Zuid-Amerikaanse landen, met name Bolivia en Venezuela, kwam het akkoord er niet doorheen.

De afgesproken steun van $10 miljard per jaar, waarmee ontwikkelingslanden zich kunnen gaan 'aanpassen' aan klimaatverandering, wordt gezien als hét succes van Kopenhagen. Deze steun heeft echter de voorwaarde dat individuele landen het akkoord accepteren. Tuvalu, een arme eilandengroep, zei dan ook dat de steun de ontwikkelingslanden aangeboden werd 'to betray our people and sell our future, [but] our future is not for sale!' Hier bovenop komt dat in 2007 het VN ontwikkelingsprogramma in een conservatieve schatting $86 miljard per jaar als minimum noemde.

Wachten op een oplossing van bovenaf is dan ook ijdele hoop. De onderhandelingen zijn niet in staat een afdoende antwoord op het klimaatprobleem te produceren. Dit wordt beaamd door het International Institute for Sustainable Development (IISD). Het IISD is een organisatie die gefinancierd wordt door de Westerse regeringen en door de VN wordt aangeraden als dé autoriteit op het gebied van klimaatonderhandelingen. Volgens het IISD zijn de fundamentele verschillen tussen de landen te groot om te kunnen overbruggen en is het onderhandelingscircus te log.

Wat het IISD echter niet weet te verklaren is waarom er zulke grote verschillen zijn tussen landen en een overeenkomst uitblijft. In Kopenhagen overheerste de kapitalistische logica van de concurrentie. Hierdoor worden bedrijven en staten continu tegen elkaar opgezet. De regeringen weten dat als ze 'teveel' reducties doorvoeren, hun concurrentiepositie achteruit gaat. Daarom zeggen ze reducties pas te willen toezeggen als anderen dat ook doen. Japan wijst naar de VS en China; de VS wijst naar China; China wijst naar alle rijke landen. Regeringen kiezen consequent voor 'eigen industrie eerst,' wat leidt tot een frontale confrontatie met de tijdsdruk.

Als de oplossing van bovenaf niet verwacht kan worden, wat dan? De protesten in Kopenhagen waren een voorbode van de oplossing. Het massaprotest rond de top - in Denemarken en de rest van de wereld - kan doorgroeien naar mondiale beweging. Deze beweging zal de logica van de concurrentie moeten overwinnen om het klimaatprobleem op te kunnen lossen. Het zal extra krachtig zijn als de eisen rondom klimaatverandering gekoppeld worden aan de crisis, door tegelijkertijd groene banen en de omvorming van de economie te eisen.

Tags: , , , .

overig nieuws:

oudere artikelen

bij dit artikel:

pagina afdrukken

 

zoeken:

agenda:

meer data

nu te koop:

One Solution Revolution

One Solution Revolution! Bestel hier voor maar: los € 2,- / per post € 3,-!

schrijf je in voor onze nieuwsbrief:

* = verplicht veld

actuele thema's:

meer thema's

meer nieuws in de socialist van mei:

De Socialist van mei is uit! Drie maanden op proef voor maar € 3,-!

socialisme.nu - internationale socialisten - colofon
op de inhoud van deze website is een creative commons-licentie [by-nc-sa] van toepassing. cms: wordpress